Działy (9)

Ostatnia aktualizacja treści: 22 listopada 2026

Podwyższenie kapitału zakładowego sp. z o.o.: uchwała, PCC i KRS

Stan prawny na 12 listopada 2026Redakcja prowadzenie-spolki.pl6 min czytania
Dłonie z długopisem podczas podpisywania umowy w biurze

Podwyższenie kapitału zakładowego sp. z o.o. wymaga co do zasady zmiany umowy spółki, uchwały zaprotokołowanej przez notariusza i wpisu do KRS: bez tego wpisu podwyższenie nie wywołuje skutku prawnego. Spółka płaci podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) w wysokości 0,5% wartości podwyższenia, a obowiązek podatkowy powstaje już z chwilą podjęcia uchwały [źródło: eli.gov.pl]. Przy podwyższeniu nadal obowiązuje minimalna wartość nominalna udziału, czyli 50 zł, tak samo jak przy tworzeniu kapitału zakładowego spółki.

Kiedy podwyższenie wymaga zmiany umowy spółki?

Zasadą jest zmiana umowy spółki, lecz ustawa przewiduje wyjątek. Jeżeli dotychczasowa umowa spółki określa maksymalną wysokość podwyższenia kapitału oraz termin, w którym może ono nastąpić, podwyższenie następuje na mocy tych postanowień, bez zmiany umowy.

Gdy takich postanowień w umowie nie ma lub gdy wspólnicy chcą wyjść poza zakreślone tam granice, konieczna jest zmiana umowy spółki. Oznacza to uchwałę w protokole notarialnym, wymaganą większość głosów i późniejszy wpis do rejestru. Niezależnie od trybu podwyższenie zgłasza do sądu rejestrowego zarząd, a skutek następuje dopiero z chwilą wpisu do rejestru (art. 262 § 1 i 4 KSH).

Uchwała o podwyższeniu: forma i wymagana większość

Uchwała o zmianie umowy spółki, w tym uchwała o podwyższeniu kapitału zakładowego, musi być umieszczona w protokole sporządzonym przez notariusza. Zapada większością co najmniej 2/3 głosów, a umowa spółki może wymagać większości wyższej.

Gdy podwyższenie zwiększa świadczenia wspólników albo uszczupla ich prawa udziałowe lub osobiste, konieczna jest zgoda każdego wspólnika, którego zmiana dotyczy.

Uchwała w sprawie podwyższenia podlega ogólnym zasadom dotyczącym uchwał wspólników , w tym zaskarżaniu uchwał (art. 249–252 KSH). Odrębne reguły co do formy oświadczeń obowiązują spółki, których umowę zawarto na wzorcu w S24; opisujemy je niżej.

Kalkulator i długopis na wykresie słupkowym
Źródło: Pexels, fot. Pixabay

Nowe udziały czy wyższa wartość nominalna?

Podwyższenie kapitału zakładowego można przeprowadzić na dwa sposoby: przez ustanowienie nowych udziałów albo przez podwyższenie wartości nominalnej udziałów już istniejących.

Ustanowienie nowych udziałów pozwala przyjąć do spółki nowego wspólnika, który przystępuje do spółki i obejmuje udziały, albo przyznać dodatkowe udziały dotychczasowym wspólnikom. Podwyższenie wartości nominalnej udziałów istniejących nie zmienia liczby udziałów, zmienia tylko ich wartość. W obu przypadkach wartość nominalna udziału nie może spaść poniżej 50 zł, a przepisy o pełnej wpłacie na kapitał i o wkładach niepieniężnych stosuje się odpowiednio (art. 261 KSH) [źródło: eli.gov.pl].

Oferta objęcia nowych udziałów nie może być kierowana do nieoznaczonego adresata, a objęcia udziałów nie wolno promować reklamą skierowaną do nieoznaczonego adresata (art. 257¹ KSH).

Kto obejmuje nowe udziały i w jakiej formie składa oświadczenie?

Dotychczasowi wspólnicy mają prawo pierwszeństwa objęcia nowych udziałów. Wykonują je proporcjonalnie do posiadanych udziałów, chyba że umowa spółki lub uchwała wspólników stanowi inaczej. Zarząd wysyła wezwania do wszystkich uprawnionych jednocześnie, a termin na wykonanie prawa pierwszeństwa wynosi miesiąc od dnia wezwania. Prawo pierwszeństwa nie dotyczy udziałów własnych spółki.

Nowy wspólnik przystępuje do spółki i obejmuje udziały o określonej wartości nominalnej.

Oświadczenia o objęciu udziałów muszą mieć formę aktu notarialnego, niezależnie od tego, czy składa je dotychczasowy wspólnik, czy nowy. Wyjątek dotyczy umów zawartych na wzorcu w S24 i zmienionych wzorcem uchwały w systemie: oświadczenia składa się wtedy w systemie, bez aktu notarialnego, z podpisem kwalifikowanym, zaufanym albo osobistym (art. 259¹ KSH) [źródło: eli.gov.pl]. Objęcie nowych udziałów w podwyższeniu to inna czynność niż sprzedaż udziałów przez dotychczasowego wspólnika: nowy udział powstaje w spółce, a nie przechodzi od innego wspólnika.

Spotkanie biznesowe: laptopy i notatki na białym stole
Źródło: Pexels, fot. Artem Podrez

Podwyższenie ze środków spółki: udziały bez objęcia

Podwyższenie kapitału zakładowego ze środków własnych spółki polega na przesunięciu środków z kapitału zapasowego lub kapitałów rezerwowych utworzonych z zysku na kapitał zakładowy. Wspólnicy nie wnoszą wkładów, a nowe udziały lub wyższa wartość nominalna przysługują im proporcjonalnie do dotychczasowych udziałów i nie wymagają objęcia (art. 260 KSH) [źródło: eli.gov.pl].

Poniższa tabela zestawia oba tryby:

CechaPodwyższenie z wkładówPodwyższenie ze środków spółki
Źródło finansowaniawkłady pieniężne lub niepieniężne wspólnikówkapitał zapasowy lub rezerwowy z zysku
Oświadczenie o objęciuakt notarialny (albo S24)nie jest wymagane
Prawo pierwszeństwatak (art. 258 § 1 KSH)nie dotyczy (udziały przysługują proporcjonalnie)
Załączniki do KRSuchwała, oświadczenia o objęciu, oświadczenie o wniesieniu wkładówuchwała (bez oświadczeń o wkładach)

Przy podwyższeniu ze środków spółki spółka nadal płaci PCC w stawce 0,5% od wartości podwyższenia, bo ustawa o PCC traktuje to jako zmianę umowy spółki kapitałowej.

Jak zgłosić podwyższenie do KRS i kto odpowiada za oświadczenie?

Zarząd spółki zgłasza podwyższenie do sądu rejestrowego. Podwyższenie następuje z chwilą wpisania do rejestru (art. 262 § 4 KSH).

Do wniosku dołącza się:

  1. Uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego.
  2. Oświadczenia wspólników o objęciu udziałów (przy podwyższeniu z wkładów).
  3. Oświadczenie wszystkich członków zarządu, że wkłady na podwyższony kapitał zostały w całości wniesione (przy podwyższeniu z wkładów; nie jest wymagane przy podwyższeniu ze środków spółki).

Za prawdziwość oświadczenia o wniesieniu wkładów odpowiadają członkowie zarządu. Członkowie zarządu, którzy umyślnie lub przez niedbalstwo podali w nim fałszywe dane, odpowiadają solidarnie ze spółką wobec jej wierzycieli przez 3 lata od dnia zarejestrowania podwyższenia [źródło: eli.gov.pl].

Ile PCC zapłaci spółka i do kiedy?

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą podjęcia uchwały o podwyższeniu kapitału zakładowego. Podatnikiem jest spółka. Stawka wynosi 0,5% od wartości, o którą podwyższono kapitał zakładowy.

Podstawę opodatkowania można pomniejszyć o wynagrodzenie notariusza (z VAT) za sporządzenie aktu notarialnego zmiany umowy spółki oraz o opłatę sądową związaną z wpisem zmiany dotyczącej kapitału zakładowego.

Przykład: podwyższenie o 50 000 zł daje podatek w wysokości 250 zł (50 000 zł × 0,5%) przed odliczeniem kosztów notarialnych i sądowych [źródło: eli.gov.pl].

Deklarację PCC i zapłatę podatku spółka składa do naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla swojej siedziby, w terminie 14 dni od dnia podjęcia uchwały.

Tak samo ustawa o PCC traktuje dopłaty wnoszone przez wspólników: to również zmiana umowy spółki kapitałowej, podstawą opodatkowania jest kwota dopłat, a stawka wynosi 0,5% (art. 1 ust. 3 pkt 2, art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. c i art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o PCC) [źródło: eli.gov.pl].

Ustawa przewiduje jedno zwolnienie dotyczące podwyższenia kapitału: gdy spółka podwyższa kapitał w części, o którą wcześniej go obniżyła wskutek strat, i robi to w ciągu 4 lat od obniżenia, ta część podwyższenia jest zwolniona z PCC [źródło: eli.gov.pl]. Inaczej wygląda dokapitalizowanie spółki w drodze pożyczki od wspólnika , która przy spółce z o.o. jest zwolniona z PCC (art. 9 pkt 10 lit. i ustawy o PCC).

Jeżeli podwyższenie nie zostanie zarejestrowane albo zostanie zarejestrowane w niższej kwocie niż w uchwale, spółce przysługuje zwrot podatku lub jego odpowiedniej części. Zwrot nie przysługuje po upływie 5 lat od końca roku, w którym zapłacono podatek.

Najczęstsze pytania

Kto płaci PCC przy podwyższeniu kapitału: spółka czy wspólnicy? Podatnikiem jest spółka. Stawka wynosi 0,5% od wartości podwyższenia, a deklarację i zapłatę trzeba złożyć w ciągu 14 dni od dnia podjęcia uchwały.

W jakim terminie wspólnik musi skorzystać z prawa pierwszeństwa? W ciągu miesiąca od wezwania zarządu, które trafia do wszystkich uprawnionych jednocześnie. Umowa spółki lub uchwała mogą uregulować prawo pierwszeństwa inaczej.

Czy prawo pierwszeństwa można wyłączyć? Tak, ale tylko postanowieniem umowy spółki lub uchwały. Bez takiego postanowienia dotychczasowi wspólnicy mogą objąć nowe udziały proporcjonalnie do swoich udziałów.

Kiedy PCC zostanie zwrócony? Gdy podwyższenie nie zostanie zarejestrowane albo zostanie zarejestrowane w kwocie niższej niż w uchwale: podatek się zwraca (w drugim przypadku w części różnicy), nie później niż przed upływem 5 lat od końca roku zapłaty.

Tekst opisuje przepisy w stanie na dzień podany przy artykule i ma charakter informacyjny. Nie zastępuje porady prawnej, podatkowej ani księgowej dopasowanej do sytuacji Twojej spółki.

Źródła

  1. eli.gov.pl

Polecane artykuły

Facebook